Zmysł widzenia


    Kiedyś miałem sokoli wzrok. Niestety wraz z wiekiem, jak również z powodu częstej pracy przy monitorze komputera, zaczął się pogarszać. A ponieważ nadal chętnie chodzę po górach i obserwuję przyrodę (np. ptaki drapieżne w locie czy odległe szczyty) wzrok jest dla mnie ważny. Także w pracy zawodowej (konieczność częstego czytania). Zresztą przydaje się w wielu sytuacjach - na przykład majsterkowaniu (przykręcaniu miniaturowych śrubek, lutowaniu obwodów drukowanych), nawlekaniu nitki na igłę (czy widzisz wyraźnie ucho igielne?), przy szukaniu grzybów w lesie itp itd. Dlatego warto o wzrok dbać.

    Pewna dobra okulistka z dużym doświadczeniem poradziła mi kiedyś abym:

    • - unikał picia nadmiaru kawy i coli bo zawierają kofeinę, która wypłukuje ważne pierwiastki z organizmu co wpływa na pogorszenie wzroku
    • - czytał przy dobrym oświetleniu, dostatecznie jasnym, najlepiej przy naturalnym świetle dnia (osoby praworęczne powinny mieć światło naturalne padające z okna z lewej strony tak aby nie zasłaniali go sobie ręką, która piszą; osoby leworęczne na odwrót) lub sztucznym ale równomiernie rozproszonym (tj. takim jakie zapewniają np. żarówki w okrągłych kloszach; odradzane natomiast jest czytanie przy migających świetlówkach i jarzeniówkach co szybko prowadzi do pogorszenia widzenia; silne halogeny na biurku czy słabe ruchome oświetlenie świecy lub lampy naftowej to też niedobry pomysł jeśli chcemy czytać). Wydaje się, że oglądanie telewizji czy gapienie się w monitor komputera w ciemnym pokoju szkodzi, lepiej wtedy zapalić w pokoju światło. I zachować sensowną odległość od ekranu takich emitujących światło urządzeń (kilka przekątnych).
    • - czytał wyłącznie na siedząco a najlepiej przy stoliku (lektura w pozycji leżącej powoduje zmęczenie oczu bo soczewki oczne ulegają wtedy zniekształceniu a co za tym idzie pogarsza się wzrok)

    Podczas szkolenia BHP-owiec zalecał aby kolorystyka obudowy monitora i komputera jak i blat biurka, na którym komputer stoi oraz ściana za nim miały podobną a najlepiej identyczną barwę (np. wszystkie jasne albo wszystkie ciemne a nie kontrastujące) aby zapobiec szybkiemu męczeniu się oczu (wskutek częstego rozszerzania się i zmniejszania źrenicy podczas patrzenia raz na ciemne a raz na jasne przedmioty). Lepiej aby obudowa, stół i tło były tego samego lub co najmniej zbliżonego koloru.

    Warto też unikać czytania tekstów na zminiaturyzowanych urządzeniach z małym ekranem a co za tym idzie zwykle z mikroskopijną czcionką (ostatnio popularne smartfony, odtwarzacze mp3 z wyświetlaczem, czytniki książek itp) bo czytając zbyt małą czcionkę wytężamy wzrok co powoduje szybkie zmęczenie oczu i w konsekwencji pogarszanie się wzroku. Podobno w ostatnich latach jest to częstą przyczyną wizyt o okulisty osób skarżących się na problemy ze wzrokiem.

    Tyle przestróg. Czas na porady. Wspomniana wyżej okulistka zaleciła mi przyjmowanie karotenu, najlepiej w naturalnej postaci (bogaty w niego jest na przykład sok z marchwi) bo taki jest dobrze przyswajany przez organizm, w przeciwieństwie do syntetycznych, sztucznie produkowanych witamin.

    Nie wiem ile prawdy jest w pododobno dobroczynnym wpływie na wzrok dzięki "patrzeniu na zielone" jak niektórzy twierdzą (może to tylko przesąd?) ale na pewno dla wzroku (i nie tylko) pomaga ruch na świeżym powietrzu na łonie przyrody, uprawianie sportu, jak również regularne przerwy odpoczynkowe (choćby krótki relaks, spacer), gimnastyka oczu, w szczególności kierowanie wzroku - przez dłuższy czas skupionego na monitorze komputera - w różne miejsca (np. popatrzeć przez okno - dodatkowo to ćwiczy akomodację gałki ocznej, tj. dostosowanie do patrzenia na obiekty położone w różnych odległościach).

    Znany jest szereg ćwiczeń, które pozwalają oczom odpocząć. Jednym z nich jest patrzenie w ciemność, na przykład poprzez zasłonięcie oczu dłońmi (ale nie naciskając gałek ocznych!) i następnie otwarcie ich szeroko i pozostawanie w takim stanie w ciągu kilku minut. Inne ćwiczenie - wykonywane na stojąco - polega na skierowaniu twarzy z zamkniętymi oczami w kierunku słońca i delikatne poruszanie głową tak aby dało się czuć promienie słoneczne prześlizgujące się po powiekach. Jeszcze inne ćwiczenie - na gimnastykę oczu - wykonujemy na siedząco: patrzymy wprost przed siebie i nie ruszając głową kierujemy gałki oczne w prawy górny róg ściany przed nami, następnie po skosie "zjeżdżamy" do lewego dolnego rogu, potem kierujemy wzrok w lewy górny róg i prawy dolny. Kilka razy "błądzimy" wzrokiem pomiędzy poszczególnymi rogami, w poziomie, w pionie i na skos, kierujemy też wzrok na środek ściany. Ćwiczenie kilkukrotnie powtarzamy.

    Podczas kursu szybkiego czytania (i technik pamięciowych) instruktor proponował wykonywanie ćwiczeń na poszerzanie pola widzenia takich jak śledzenie oczami palca (raz prawej, raz lewej ręki) rysującego w powietrzu duży symbol nieskończoności (taką leżącą ósemkę) czy obracania głowy (raz w prawo, raz w lewo) i kierowanie wzroku za siebie jak najbardziej do tyłu (niczym sowa) oraz pisanie oburącz (odbicie lustrzane). Nie są to jednak ćwiczenia które poprawiałyby jakość widzenia, tylko raczej jego zasięg (pole widzenia).

    Podsumowując: jak zadbać o dobry wzrok? Poprzez

    1. czytanie czy wykonywanie innych czynności przy dobrym oświetleniu, czytanie najlepiej w pozycji siedzącej
    2. odpowiednie odżywianie się, unikanie napojów zawierających kofeinę, a spożywanie zawierających karoten, dobre są teżokłady na oczy z ziół świetlika.
    3. odpoczynek, relaks (stosowanie przerw odpoczynkowych zwłaszcza przy pracy z komputerem, dobry, dostatecznie długi sen (podobno najlepiej przed północą), relaks, w tym ruch na świeżym powietrzu (dotlenianie się), gimnastyka, sport oraz wykonywanie ćwiczeń oczu.itp.
    4. unikanie tego co wzrokowi szkodzi: czytania w niewłaściwej pozycji i oświetleniu, szybkiego męczenia oczu poprzez długie korzystanie z monitora czy urządzeń z miniaturowym ekranem (i małą czcionką) lub czytanie w pozycji leżącej (zniekształcenie soczewek, męczeniu oczu), stosowanie zbyt dużego kontrastu (niejednolita kolorystyka ekranu, biurka i ściany za nim), niewysypianie się, nieregularne spożywanie posiłków itp.

    Mam nadzieję, że stosowanie się do tych wytycznych pomoże ci zachować dobry wzrok przez długie lata.

    Do strony "różności"